تبلیغات
ادبیات فارسی(زندگی نامه ی شاعران و نویسندگان ایران) - توضیح آرایه ی ادبی - قسمت اول
قالب
تاریخ : سه شنبه 27 دی 1390 | 07:52 ب.ظ | نویسنده : وحید احمدیان

متاسفانه ترانه سرایان ، نویسندگان ، و حتی شاعران از آرایه ی ادبی بی اطلاع هستند

دانشجویان ادبیات هم که با شک و تردید و.. آرایه های موجود در بیت را میگویند....

هر چند که در شعرهای امروزی آرایه ی ادبی نقش چندانی را ایفا نمی کند اما دانستن

آنها هم لطمه ای برما وارد نمی کند .

پس از این قرار شد که تصمیم بر توضیح آرایه ادبی گرفتم

البته این را هم بگم درخواستش را تابستان یکی از دوستان کرده بود که توضیحات لازم

را به صورت ایمیل فرستادم حال تصمیم به درج آن در وبلاگ کردم

تشخیص : یعنی این که ما بیاییم به یاری و کمک تخیل خود به عناصر بی جان طبیعت

مثل پرندگان گل ها و.. شخصت انسان ها را به آنها بدهیم مثل :

این درختان بی باک و صبور قهرمان

 ( برگرفته از کتاب شب کویر دکتر علی شریعتی )

که این کتاب غرق آرایه های ادبی است

همان طور که میبیند قهرمان و صبور یکی از ویژگی های انسان است به درخت که بی

جان است نسبت داده شده است در شعر هم همینطور است

گل بخندید و باغ شد پدرام

که اینجا گل بخندید تشخیص است که یکی از ویژگی های انسان خندیدن است که به گل

نسبت داده شده است

جناس

جناس تام ، جناس ناقص حرکتی  که قدما این گونه جناس را جناس ناقص میگفتند

اختلاف در مصوت های کوتاه ، جناس ناقص اختلافی که این نوع جناس را قدما

جنا
لاحق و مطرف می نامند اختلاف حرف اول وسط آخر ، جناس ناقص افزایشی که

قدما
آن را زاید یا مذیل می نامند افزایش در اول وسط و آخر

جناس تام یعنی این که یک سانی دو واژه در تعداد و ترتیب واج هاست مثل :

بر دوخته ام دیده چو باز از همه عالم

تا دیده ی من بر رخ زیبای تو باز است

در اینجا باز دوبار به کار رفته که باز اولی به معنی گشودن است و باز دومی به معنی

پرنده ی شکاری است اما در لفظ هیچ گونه تفاوتی ندارند  

جناس ناقص حرکتی ، اختلاف در مصوت های کوتاه

یک سانی دو یا چند واژه در صامت ها و اختلاف آنها در مصوت های کوتاه است مثل :

گرم باز آمدی محبوب سیم اندام سنگین دل

گُل از خارم بر آوردی و خار از پای و پای از گِل

که مصوت اولی او است و مصوت اولی کسره است

جناس ناقص اختلافی ، اختلاف حرف اول وسط و آخر

هر تیر که در ریش است گر بر دل ریش برآید

ما نیز یکی باشیم از جمله ی قربان ها

که کیش و ریش در صامت آغازین با هم متفاوت اند که اولی ک هست و دومی ر است

جناس ناقص افزایشی افزایش درحرف اول وسط اخر

اختلاف دو واژه است در معنی و تعداد حروف

دلا ز رنج حسودان مرنج و واثق باش

که بد به خاطر امیدوار ما نرسد

واژه ی رنج سه صامت و واژه ی مرنج چهار صامت دارد



  • پ
  • سوء زن
  • ضایعات